Tại Sao Vườn Hữu Cơ Có Thể Cho Năng Suất Rất Cao?

Có một câu hỏi mà rất nhiều nhà vườn từng đặt ra khi đứng trước một vườn sầu riêng được chăm theo hướng hữu cơ nhưng cây vẫn xanh tốt, cơi đọt mạnh, hoa đẹp, trái sai và năng suất cuối vụ rất cao: “Không dùng thật nhiều phân hóa học thì cây lấy gì để nuôi trái?”

Câu hỏi ấy hoàn toàn dễ hiểu, bởi trong suy nghĩ của nhiều người, muốn cây lớn nhanh thì phải cung cấp thật nhiều dinh dưỡng, muốn cây nhiều trái thì phải bón thật mạnh, còn muốn năng suất cao thì gần như phải đầu tư thật nhiều phân.

Nhưng rồi thực tế ngoài vườn lại cho chúng ta một góc nhìn khác. Có những vườn không chạy theo việc bón thật nhiều, không liên tục thúc cây bằng những đợt dinh dưỡng mạnh, thay vào đó họ kiên trì chăm đất, nuôi rễ, duy trì hệ vi sinh, bổ sung nguồn hữu cơ và điều chỉnh dinh dưỡng theo từng giai đoạn.

Điều đáng nói là những vườn ấy không những không cho năng suất thấp mà ngược lại, có vườn vẫn đạt năng suất rất cao, trái đồng đều, cây giữ được màu lá đẹp và sau thu hoạch vẫn còn sức. Vậy bí quyết nằm ở đâu?

Thực ra, câu chuyện không nằm ở chữ hữu cơ đơn thuần, mà nằm ở cách người trồng hiểu về cây sầu riêng. Một cây muốn cho năng suất cao không thể chỉ dựa vào lượng phân được đưa xuống đất.

Cây phải có bộ rễ khỏe để hấp thu, phải có đất đủ tốt để rễ hoạt động, phải có hệ vi sinh hỗ trợ quá trình phân giải và chuyển hóa dinh dưỡng, phải có nước, oxy, độ pH phù hợp và quan trọng nhất là cây phải có đủ sức để phân bổ nguồn dinh dưỡng ấy vào từng giai đoạn sinh trưởng.

Nói cách khác, năng suất không chỉ phụ thuộc vào việc chúng ta cho cây ăn bao nhiêu, mà phụ thuộc rất lớn vào việc cây có thể ăn và sử dụng được bao nhiêu.

Đây chính là điểm mà nhiều người thường bỏ qua khi nói về canh tác hữu cơ. Họ nghĩ hữu cơ nghĩa là hạn chế phân hóa học, không thúc cây, không bón nhiều và vì vậy năng suất chắc chắn sẽ thấp. Nhưng đó là cách hiểu chưa đầy đủ.

Một vườn hữu cơ được chăm bài bản không phải là vườn bỏ đó cho cây tự lớn, càng không phải là vườn thiếu dinh dưỡng. Ngược lại, người trồng vẫn phải cung cấp dinh dưỡng, vẫn phải quản lý cơi đọt, vẫn phải chuẩn bị cây cho quá trình phân hóa mầm hoa, vẫn phải chăm hoa, giữ trái và nuôi trái. Điểm khác biệt nằm ở chỗ họ quan tâm nhiều hơn đến nền tảng của cây, đặc biệt là đất và bộ rễ.

Hãy thử nhìn một cây sầu riêng giống như một nhà máy. Lá là nơi tạo ra năng lượng, bộ rễ là hệ thống lấy nước và nguyên liệu, đất là môi trường cung cấp nguồn nguyên liệu, còn hệ vi sinh giống như những người công nhân âm thầm làm việc bên dưới mặt đất.

Nếu nhà máy chỉ được đưa thật nhiều nguyên liệu vào nhưng hệ thống bên trong hoạt động kém, sản lượng chưa chắc tăng. Ngược lại, nếu bộ máy vận hành tốt, nguyên liệu được xử lý hiệu quả, cây có khả năng hấp thu tốt thì lượng dinh dưỡng được sử dụng hợp lý cũng có thể tạo ra một sức sinh trưởng rất đáng kể. Vườn hữu cơ năng suất cao thường không thắng nhờ cho nhiều, mà thắng nhờ sử dụng hiệu quả.

(Vườn anh Lợi ở Tam Giang, chăm sóc thuần hữu cơ, sản lượng 80 cây 25 tấn)

Muốn hiểu điều đó, hãy nhìn xuống dưới mặt đất. Chúng ta thường đứng trong vườn và nhìn thấy những gì ở phía trên: tán cây rộng hay hẹp, lá xanh hay vàng, cơi đọt dài hay ngắn, hoa nhiều hay ít, trái lớn hay nhỏ. Nhưng phần quyết định sức khỏe lâu dài của cây lại nằm ở nơi mắt thường khó nhìn thấy nhất. Đó là bộ rễ.

Một bộ rễ khỏe không chỉ giúp cây hút nước và dinh dưỡng mà còn quyết định khả năng phục hồi sau thu hoạch, khả năng nuôi cơi đọt, khả năng chịu đựng điều kiện bất lợi và sức nuôi trái trong suốt một vụ dài.

Nếu rễ yếu, đất bí, đất chai, úng nước hoặc hệ vi sinh mất cân bằng, việc đưa thêm thật nhiều phân xuống chưa chắc giải quyết được vấn đề. Thậm chí trong nhiều trường hợp, càng cố bón nhiều, chi phí càng tăng nhưng cây vẫn không đạt như mong muốn.

Đó cũng là lý do các nguồn dinh dưỡng hữu cơ như đạm cá và Humic được nhiều nhà vườn quan tâm trong quá trình xây dựng nền đất và phục hồi cây. Đạm cá có thể cung cấp nguồn dinh dưỡng hữu cơ phù hợp cho cây ở từng giai đoạn, trong khi Humic góp phần cải thiện môi trường đất và hỗ trợ quá trình giữ, trao đổi dinh dưỡng.

Nhưng điều quan trọng nhất vẫn là cách sử dụng. Không phải cứ có đạm cá là cây sẽ sai trái, cũng không phải cứ tăng Humic là năng suất sẽ tăng ngay. Những sản phẩm này chỉ phát huy tốt khi nằm trong một quy trình tổng thể có quản lý nước, đất, pH, bộ rễ và dinh dưỡng hợp lý. Không có một chai phân nào tự mình tạo nên một vụ mùa bội thu; chính cả hệ thống chăm sóc mới tạo ra kết quả.

Và khi đất được chăm, câu chuyện lại quay về với hệ vi sinh. Một nền đất khỏe không phải là nền đất hoàn toàn không có vi sinh vật, mà là nền đất có một hệ sinh thái vi sinh tương đối cân bằng và thuận lợi cho cây. Những nhóm vi sinh vật có lợi có thể hỗ trợ quá trình phân giải chất hữu cơ và góp phần tạo môi trường tốt hơn cho vùng rễ.

Các loại vi sinh như Trichoderma, Nấm 3 màu cùng những nhóm vi sinh phù hợp khác vì thế ngày càng được nhiều nhà vườn đưa vào quy trình chăm sóc. Khi hệ vi sinh được quan tâm, người trồng bắt đầu thay đổi cách nhìn: đất không còn là nơi chỉ để đổ phân xuống, mà trở thành một phần quan trọng của sức khỏe cây.

Điều đáng nói là một vườn hữu cơ tốt không chạy theo năng suất bằng mọi giá. Họ hiểu rằng một cây có thể mang rất nhiều trái trong một vụ, nhưng nếu sau khi thu hoạch cây suy kiệt, rễ yếu, lá xuống sức, đất bạc màu thì năng suất ấy chưa chắc đã phải là một thành công trọn vẹn.

Sầu riêng là cây lâu năm, vì vậy điều quan trọng không chỉ là hôm nay cây cho bao nhiêu tấn mà còn là sau khi lấy đi một lượng trái lớn, cây còn lại bao nhiêu sức để bước vào mùa tiếp theo.

Thực tế cũng cho thấy, canh tác hữu cơ không có nghĩa là từ bỏ hoàn toàn các giải pháp dinh dưỡng khác. Điều quan trọng là nhà vườn biết mình đang sử dụng gì, sử dụng vào lúc nào và mục đích là gì. Cây đang phục hồi thì cần một cách chăm khác.

Cây đang phát triển cơi đọt cần một cách khác. Cây chuẩn bị làm hoa lại cần một trạng thái khác. Giai đoạn đậu trái và nuôi trái cũng có những yêu cầu riêng. Nếu tất cả các giai đoạn đều được chăm bằng một công thức giống nhau, rất khó đạt hiệu quả tối ưu.

Vì vậy, người làm hữu cơ giỏi không phải là người nói rằng “không dùng phân hóa học”, cũng không phải người có thật nhiều sản phẩm hữu cơ trong kho. Người làm tốt là người hiểu cây, hiểu đất và biết điều chỉnh dinh dưỡng theo nhu cầu thực tế. Họ không cực đoan với bất kỳ một phương pháp nào, mà quan trọng nhất là tạo ra một hệ thống chăm sóc giúp cây phát triển khỏe mạnh và ổn định.

Có thể trong năm đầu tiên, điều dễ nhìn thấy nhất chưa phải là năng suất tăng mạnh, mà là đất tơi hơn, rễ khỏe hơn, cây phục hồi tốt hơn, lá bền hơn. Nhưng khi nền tảng ấy được duy trì qua nhiều vụ, cây bắt đầu có sức khỏe ổn định hơn, khả năng đáp ứng với quy trình chăm sóc tốt hơn và lúc đó năng suất mới có cơ sở để duy trì ở mức cao. Đó mới là điều đáng giá nhất.

Tham khảo thêm các sản phẩm chuyên dùng cho nông nghiệp:
Phân đạm cá – Phân cá hữu cơ cho nông nghiệp

Phân Humic hữu cơ 95% Acid Powder
Phân bón sinh học WEHG – 100% thảo mộc thiên nhiên
Máy đo pH và độ ẩm đất DM15
Chế phẩm vi sinh Nấm 3 Màu
Chế phẩm sinh học Em Gốc (EM1)
Chế phẩm sinh học Em AG (Em gốc) chuyên dùng ủ phân
Chế phẩm Trichoderma (Bio-TC)
Chế phẩm sinh học bộ tứ vệ sĩ Bio Shield

Bởi nếu chỉ lấy năng suất của một vụ làm mục tiêu, chúng ta có thể tìm ra rất nhiều cách để thúc cây. Nhưng nếu muốn một vườn sầu riêng cho năng suất tốt qua nhiều năm, câu chuyện sẽ hoàn toàn khác. Chúng ta phải chăm đất, chăm rễ, cân đối dinh dưỡng, quản lý nước, phòng ngừa các vấn đề vùng rễ và quan trọng nhất là giữ cho cây không bị kiệt sức sau mỗi vụ.

Tác giả: Minh Như

Mọi thắc mắc về bài viết “Tại sao vườn hữu cơ có thể cho năng suất rất cao?”, vui lòng liên hệ:

CÔNG TY TNHH ĐẦU TƯ THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ TIN CẬY

Địa chỉ: Số 4, Đường số 3, Khu dân cư Vạn Phúc, P Hiệp Bình, TP HCM, Việt Nam

Điện thoại: (028) 2253 3535 – 0902 882 247 – 0909 307 123 – 0902 671 281 – 0903 908 671

Email: kinhdoanh@tincay.com; tincaygroup@gmail.com, tincay@tincay.com

Website: tincay.com | thuysantincay.com | nongnhan.com

Youtube: Cty Tin Cậy | Nông Nhàn | Thuỷ Sản Tin Cậy

Facebook: Công Ty Tin Cậy | Thủy Sản Tin Cậy | Thông tin nông nghiệp & chia sẻ