Từ Trái Cây Tỷ Đô Đến Cảnh Bán Ven Đường – Sầu Riêng Khiến Nhà Vườn Điêu Đứng

Những ngày này, đi dọc nhiều tuyến đường ở miền Tây, không khó để bắt gặp cảnh sầu riêng được chất đầy trước sân nhà, ven quốc lộ hay tại các chợ quê nhỏ lẻ. Không còn không khí nhộn nhịp của những mùa trúng giá trước đây, năm nay nhiều nhà vườn bước vào vụ thu hoạch trong tâm trạng nặng trĩu. Trái chín đầy cây nhưng thương lái thưa thớt, giá giảm sâu khiến nhiều người chỉ biết đứng nhìn mà xót ruột.

Có lẽ chưa năm nào người trồng sầu riêng lại trải qua cảm giác hụt hẫng như hiện tại. Chỉ cách đây vài tháng, giá sầu riêng còn ở mức cao, nhiều nhà vườn kỳ vọng sẽ có thêm một mùa hái ra tiền.

Thế nhưng khi bước vào chính vụ, thị trường bất ngờ lao dốc mạnh. Hiện nay, sầu riêng Ri6 tại nhiều địa phương chỉ còn khoảng 20.000 – 30.000 đồng/kg, mức giá thấp hiếm thấy trong nhiều năm qua. Với mức giá này, nhiều nhà vườn gần như không có lời, thậm chí thua lỗ nặng sau khi trừ toàn bộ chi phí đầu tư.

Điều khiến bà con lo lắng hơn không chỉ là giá thấp mà còn là tình trạng thương lái bỏ cọc hoặc liên tục dời ngày cắt. Nhiều vườn đã đến độ thu hoạch nhưng vẫn chưa có người mua.

Trái chín treo đầy cây, để lâu thì sượng cơm, nứt trái, rụng hàng loạt, còn cắt xuống sớm lại không ai thu gom. Không ít nhà vườn rơi vào cảnh tiến thoái lưỡng nan, nhìn thành quả cả năm chăm sóc đứng trước nguy cơ mất trắng mà không biết xoay xở ra sao.

Tại nhiều khu vực ở Đồng Tháp, Cần Thơ hay Tiền Giang, hình ảnh người dân tự chở sầu riêng ra bán ven đường đang xuất hiện ngày càng nhiều. Có những hộ phải bán lẻ từng trái cho khách đi đường để gỡ gạc phần nào vốn liếng.

Có người chấp nhận bán rẻ chỉ mong thu hồi được tiền phân thuốc, tiền nhân công đã bỏ ra suốt cả năm trời. Nhìn những trái sầu riêng đẹp, gai xanh, cơm vàng nhưng bị bán với mức giá quá thấp, ai làm nông cũng không khỏi chạnh lòng.

Nghề trồng sầu riêng vốn dĩ không hề nhẹ nhàng như nhiều người nghĩ. Để có được một vụ trái đẹp, người nông dân phải đánh đổi bằng rất nhiều công sức và chi phí.

Từ tiền phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, công cắt cỏ, tưới nước, thuê nhân công xử lý bông… tất cả đều tăng mạnh trong vài năm gần đây. Đặc biệt, giá vật tư nông nghiệp liên tục leo thang khiến chi phí đầu tư cho một hecta sầu riêng ngày càng lớn.

Nhiều nhà vườn cho biết riêng tiền phân bón và thuốc cho một vụ đã lên đến hàng trăm triệu đồng. Chưa kể chi phí thuê nhân công hiện nay cũng rất cao vì lao động nông nghiệp ngày càng khan hiếm.

Trong khi đó, thời tiết thất thường, mưa nắng cực đoan khiến sâu bệnh phát sinh nhiều hơn trước. Người trồng sầu riêng bây giờ gần như phải ăn ngủ cùng vườn mới giữ được cây khỏe và trái đẹp.

Chính vì vậy, khi giá bán xuống thấp như hiện nay, thiệt hại mà bà con gánh chịu là vô cùng nặng nề. Có những hộ đầu tư cả tỷ đồng cho vài hecta sầu riêng nhưng sau thu hoạch lại lỗ hàng trăm triệu đồng. Nhiều người vay vốn ngân hàng để mở rộng diện tích, giờ đứng trước áp lực trả nợ mà lòng như lửa đốt.

Nguyên nhân khiến sầu riêng rớt giá thê thảm

Nguyên nhân khiến giá sầu riêng giảm mạnh được cho là do thị trường xuất khẩu sang Trung Quốc gặp khó khăn. Trong thời gian qua, nhiều lô hàng bị cảnh báo liên quan đến tồn dư chất cấm hoặc không đạt tiêu chuẩn kiểm dịch.

Điều này khiến phía nhập khẩu siết chặt việc kiểm tra hàng hóa hơn trước rất nhiều. Chỉ cần phát hiện sai phạm ở một lô hàng, cả chuỗi thu mua phía sau đều bị ảnh hưởng.

Thực tế, xuất khẩu sầu riêng hiện nay phụ thuộc rất lớn vào thị trường Trung Quốc. Khi thị trường này chững lại hoặc siết kiểm soát, giá trong nước gần như lập tức bị tác động mạnh.

Đây cũng là bài học lớn cho ngành sầu riêng Việt Nam khi phát triển quá nóng trong thời gian ngắn mà chưa xây dựng được đầu ra ổn định và bền vững.

tu trai cay ty do den canh ban ven duong 01

Ngoài yếu tố xuất khẩu, việc diện tích trồng sầu riêng tăng quá nhanh trong vài năm gần đây cũng là nguyên nhân khiến cung vượt cầu. Thấy giá sầu riêng tăng mạnh, nhiều nơi đã ồ ạt chuyển đổi từ lúa, mít, cam hay các loại cây khác sang trồng sầu riêng. Có những vùng đất không thật sự phù hợp nhưng người dân vẫn cố gắng đầu tư vì kỳ vọng lợi nhuận cao.

Khi diện tích tăng nhanh, sản lượng cũng tăng theo từng năm. Nhưng trong khi nguồn cung ngày càng lớn thì thị trường tiêu thụ lại chưa mở rộng tương ứng. Chỉ cần xuất khẩu gặp khó khăn, lượng hàng tồn trong nước sẽ ngay lập tức tạo áp lực lên giá bán. Đây là quy luật mà nhiều ngành nông sản trước đây cũng từng gặp phải.

Một vấn đề đáng lo nữa là hiện nay chất lượng sầu riêng giữa các vùng trồng đang chưa đồng đều. Nhiều nhà vườn chạy theo năng suất nên lạm dụng phân hóa học, thuốc kích thích hoặc xử lý trái non chưa đúng kỹ thuật.

Điều này làm ảnh hưởng đến chất lượng cơm, độ chín và khả năng bảo quản sau thu hoạch. Khi thị trường xuất khẩu ngày càng yêu cầu cao hơn, những lô hàng không đạt chuẩn rất dễ bị trả về hoặc kiểm tra gắt gao hơn.

Trong lúc khó khăn, nhiều bà con bắt đầu nhìn lại cách làm nông của mình. Không ít người nhận ra rằng nghề trồng sầu riêng muốn đi lâu dài thì không thể chỉ chạy theo số lượng mà phải chú trọng chất lượng và tính bền vững. Từ việc quản lý phân thuốc, ghi chép nhật ký canh tác đến sản xuất theo tiêu chuẩn an toàn đều sẽ là hướng đi bắt buộc trong thời gian tới.

Bên cạnh đó, việc liên kết sản xuất theo tổ hợp tác hoặc hợp tác xã cũng ngày càng quan trọng. Khi làm riêng lẻ, người nông dân thường yếu thế trong khâu tiêu thụ và dễ bị thương lái ép giá. Nhưng nếu có sự liên kết, sản phẩm đồng đều và có đầu ra ổn định thì khả năng chống chọi với biến động thị trường sẽ tốt hơn rất nhiều.

Dù khó khăn bủa vây, người nông dân miền Tây vẫn âm thầm bám vườn, chăm cây với hy vọng thị trường sẽ sớm ổn định trở lại. Bởi với họ, vườn sầu riêng không chỉ là tài sản mà còn là công sức, là giấc mơ và là nguồn sống của cả gia đình. Có người gắn bó với cây sầu riêng hơn chục năm, chứng kiến biết bao lần được mùa mất giá rồi lại vực dậy từ khó khăn.

Tham khảo thêm các sản phẩm chuyên dùng cho nông nghiệp:

Nông nghiệp vốn chưa bao giờ là con đường dễ đi. Đằng sau những trái sầu riêng thơm ngon là biết bao mồ hôi, áp lực và cả những đêm mất ngủ của người làm vườn. Và lúc này đây, điều mà bà con mong mỏi nhất không chỉ là giá tăng trở lại, mà còn là một hướng đi ổn định để người trồng sầu riêng có thể yên tâm gắn bó lâu dài với nghề.

Tác giả: Minh Như

Mọi thắc mắc về bài viết “Từ trái cây tỷ đô đến cảnh bán ven đường, sầu riêng khiến nhà vườn điêu đứng”, vui lòng liên hệ:

CÔNG TY TNHH ĐẦU TƯ THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ TIN CẬY

Địa chỉ: Số 4, Đường số 3, Khu dân cư Vạn Phúc, P Hiệp Bình, TP HCM, Việt Nam

Điện thoại: (028) 2253 3535 – 0902 882 247 – 0909 307 123 – 0902 671 281 – 0903 908 671

Email: kinhdoanh@tincay.com; tincaygroup@gmail.com, tincay@tincay.com

Website: tincay.com | thuysantincay.com | nongnhan.com

Youtube: Cty Tin Cậy | Nông Nhàn | Thuỷ Sản Tin Cậy

Facebook: Công Ty Tin Cậy  | Thủy Sản Tin Cậy | Thông tin nông nghiệp & chia sẻ

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Contact Me on Zalo